ବନ୍ଧୁଗଣ ଚୈତ୍ର ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ନବମୀ ତିଥି ଦିନ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀ ହଋ ବିଶୁଣୁ ନାରାୟଣଙ୍କ ୨୧ ଅବତାର ରୂପରେ ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରେ ମହାରାଜା ଦଶରଥ ତଥା ମହାରାଣୀ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କ ଘରେ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା । ସେଥିପାଇଁ ପବିତ୍ର ରାମ ନବମୀକୁ ବହୁତ ଖାସ ଦିନ ମାନାଯାଏ । ରାମ ଚରିତ ମାନସରେ ତୁଳସୀ ଦାସ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ଚୈତ୍ର ମାସର ଶୁକ୍ଲ ପକ୍ଷର ନବମୀ ତିଥିରେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସମୟରେ ରଭୂ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ପ୍ରକଟ ହୋଇଥିଲା ।
ସେବେ ଠାରୁ ରାମ ନବମୀ ପାଳନ କରାଯାଉଛି । ଏହି ଦିନ ଏମିତି କେଉଁ ଜିନିଷ ଖାଇବା ଦ୍ଵାରା ଧନର ବର୍ଷା ହୋଇଥାଏ ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା । ଚଳିତ ବର୍ଷ ମାର୍ଚ୍ଚ 30 ତାରିଖ ଗୁରୁବାରରେ ପଡୁଛି ପବିତ୍ର ରାମ ନବମୀ । ଏହି ଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବା ସହ ରାମ ନବମୀ ବ୍ରତ ନିଶ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ । କ୍ଷୀର, ଦହି ତଥା ପଞ୍ଚାମୃତରେ ତାପରେ ପ୍ରଭୁ ରାମଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଯାଏ । ତାପରେ ପ୍ରଭୁ ତୁଳସୀ ଜଳ ଅବଶ୍ୟ ଚଢାନ୍ତୁ ।
ତାପରେ ଅକ୍ଷତ ଓ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରି ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧାଇ ଶ୍ରୀଙ୍ଗାର କରନ୍ତୁ । ପୂଜା କରିବା ସମୟରେ ଭୋଗରେ ମିଠା ଓ ଅନ୍ଯାନ୍ଯ ସାମଗ୍ରୀ ଅର୍ପଣ କରିପାରିବେ । କିନ୍ତୁ କେଉଁ ଜିନିଷ ଅଛି ତାହା ପ୍ରଭୁ ରାମଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଅଟେ ତାହା ହେଉଛି ଖିରୀ । ପ୍ରଭୁ ରାମଙ୍କୁ ଖିରୀ ବହୁତ ଅଧିକ ପସନ୍ଦ ଅଟେ । ଯଦି ଆପଣ ବ୍ରତ କରୁଛନ୍ତି ତେବେ ଘରେ ଖିରୀ ବନାଇ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ ।
ଏହି ଦିନ ରାମ ଚରିତ ମାନସ ପାଠ କରିବା ଦ୍ଵାରା ବ୍ୟକ୍ତି ଜୀବନରେ ସୁଖ ଶାନ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ । ଏହି ଦିନ ରାମ ଚରିତ ମାନସର ରଚନା ହୋଇଥିବା କାରଣରୁ ଭଗବାନ ରାମଙ୍କର ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତୁ । ଆଳତି ସମ୍ପୂର୍ଣ ହେବା ପରେ ପ୍ରଭୁ ରାମଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରନ୍ତୁ । ଏହା ପରେ ଭୋଜନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ଖିରୀ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଲଗାଇଛନ୍ତି ତାହା ନିଶ୍ଚୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ ।
ରାମ ନବମୀ ଦିନ ଯେଉଁ ଜିନିଷ ଖାଇବାର ଥିଲା ତାହା ହେଉଛି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଠାରେ ଲାଗି ହୋଇଥିବା ଖିରୀ । ଏହି ଦିନ ଖିରୀ କୁ ବିଶେଷ ମାନାଯାଏ । ରାମ ନବମୀ ଦିନ ଖିରୀ ଖାଇବା ଦ୍ଵାରା ଜୀବନରେ କେବେ ଟଙ୍କା ପଇସାର ଅଭାବ ହୁଏ ନାହି । ପୁରା ବର୍ଷ ଘରକୁ ଧନର ସ୍ରୋତ ଆସିଥାଏ । ପ୍ରଭୁ ରାମଙ୍କ କୃପା ମିଳିଥାଏ । ଏଥିପାଇଁ ରାମ ନବମୀ ରେ ଖିରୀ ନିଶ୍ଚୟ ଖାଆନ୍ତୁ । ଖିରୀ ରେ ଗୋଟେ ଅଳେଇଚ ନିଶ୍ଚୟ ପକାନ୍ତୁ ।
ଏହି ଦିନ ନାଲି ବା କଳା ରଙ୍ଗର କୋଳି ର ଭୋଗ ଲଗାଇଛନ୍ତି ତେବେ ତାହାକୁ ନିଶ୍ଚୟ ଖାଆନ୍ତୁ । ଏହି ଦିନ ଖିରୀ ରେ ମିଶ୍ରି ମିଶାଇ ଖାଇଲେ ଅତି ଶୁଭଦାୟକ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଦ୍ଵାରା ପୁରା ଜୀବନ ସୁଖ, ଶାନ୍ତି, ବୈଭାବରେ ଭରି ରହିଥାଏ ।
