ଅଁଳା ନବମୀ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ । କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ନବମୀ ତିଥିକୁ ଅଁଳା ନବମୀ କୁହାଯାଇଥାଏ। ଏହି ଦିନ ଦାନ, ଧର୍ମକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥାଏ। ଏହି ଦିନରେ ଅଁଳା ଗଛକୁ ପୂଜା କରି ପରିବାରର ଆରୋଗ୍ୟତା ଏବଂ ସୁଖ- ସମୃଦ୍ଧି କାମନା କରାଯାଇଥାଏ। କୁହାଯାଏ ଯେ ଏହି ଦିନରେ କରାଯାଇଥିବା ତପ, ଜପ, ଦାନ ଇତ୍ୟାଦି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି କରିଥାଏ। ଏହା ସହିତ ସମସ୍ତ ମନସ୍କାମନା ପୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥାଏ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହାକୁ ‘ଧାତ୍ରୀ ନବମୀ’ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ଏହି ପୁଣ୍ୟ ତିଥିରେ ଦର୍ଶନ କରାଯାଏ ଶ୍ରୀରାଧାଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମ ଦର୍ଶନ । କୁହାଯାଏ ଏହି ଦିନ ଶ୍ରୀରାଧା ଓଡିଆଣୀ ବେଶରେ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ଏଥିପାଇଁ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସାକ୍ଷୀ ଗୋପାଳ ମନ୍ଦିରରେ ଶ୍ରୀରାଧାଙ୍କ ପାଦ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଭକ୍ତଙ୍କ ନାହିଁନଥିବା ଭିଡ ଲାଗେ ।
ଆୟୁର୍ବେଦରେ ଅଁଳାକୁ ଏକ ଔଷଧ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ କାରଣ ଏଥିରେ ଭିଟାମିନ ସି, ଆଣ୍ଟିଅକ୍ସିଡାଣ୍ଟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁଷ୍ଟିକର ତତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି ଯାହା ଶରୀରକୁ ଶକ୍ତି ଏବଂ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରେ । ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅଁଳା ନବମୀ ଶୁକ୍ରବାର ଅର୍ଥାତ ୩୧ ଅକ୍ଟୋବରରେ ପାଳନ କରାଯିବ। ପୌରାଣିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଦିନଠାରୁ ସତ୍ୟଯୁଗ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। କୁହାଯାଏ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ନବମୀ ଦିନଠାରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଁଳା ଗଛରେ ବାସ କରନ୍ତି । ଏହି ଦିନ ଅଁଳା ଗଛକୁ ପୂଜା କରିବା ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପୂଜା ସହିତ ସମାନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦ ମିଳିଥାଏ।
ଅଁଳା ଗଛକୁ ପୂଜା ସମୟରେ, କଞ୍ଚା କପା ସହିତ ଗଛକୁ ପରିକ୍ରମା କରାଯାଏ ଏବଂ ପାଣି, ହଳଦୀ, ରୋଲି, ଫୁଲ ଏବଂ ଦୀପ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ। ଏହି ଦିନ ଆମଳା ଗଛ ତଳେ ଖାଦ୍ୟ ରାନ୍ଧିବା, ଭଗବାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଏବଂ ପ୍ରସାଦ ଭାବରେ ସେବନ କରିବା ବହୁତ ଶୁଭ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଏହା କରିବା ଦ୍ବାରା ଶରୀରରେ ସୁସ୍ଥତା ଆଣିଥାଏ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ, ଦେବୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପୃଥିବୀରେ ବୁଲିବା ସମୟରେ ଏକ ଅଁଳା ଗଛକୁ ପାଇଥିଲେ। ସେ ଗଛ ତଳେ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଶିବଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ପରଷିଥିଲେ । କାରଣ ଅଁଳା ଗଛକୁ ଶିବ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଉଭୟଙ୍କର ପ୍ରିୟ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଏହା ପରେ ମା ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ସେ ପ୍ରସାଦ ସେବନ କରିଥିଲେ । ଏହି ପରମ୍ପରା ସେବେଠାରୁ ଜାରି ରହିଛି।
ଅଁଳା ନବମୀ ପବିତ୍ର ଅବସରରେ, ମଥୁରା-ବୃନ୍ଦାବନ ପରିକ୍ରମାର ମଧ୍ୟ ଏକ ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି । ଭକ୍ତମାନେ ପୁଣ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତି। ଏହି ଦିନ ଅଁଳା ଗଛକୁ ପୂଜା କଲେ ମନାଯାଏ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ।
